Công việc của kế toán trong một đơn vị kế toán được tiến hành theo một qui trình: từ thu thập, xử lý đến cung cấp thông tin kinh tế tài chính hữu ích cho người sử dụng. Sau đây Trung tâm TVĐT Kinh Tế Toàn Cầu (GEC - website: gec.edu.vn) sẽ giúp các bạn phân tích từ qui trình trên để những người làm và học kế toán xác định đúng đắn và vạch ra phương pháp làm việc cho hiệu quả. 1. Qui trình thu thập - Là giai đoạn đầu tiên của qui trình kế toán, liên quan đến việc tổng hợp các nghiệp vụ kế toán tài chính gắn liền với một doanh nghiệp, một tổ chức cụ thể. Các nghiệp vụ kế toán trong giai đoạn này được phân chia thành 2 nhóm: bên trong và bên ngoài. Các nghiệp vụ kế toán bên ngoài liên quan đến các giao dịch giữa doanh nghiệp với các chủ thể độc lập ngoài doanh nghiệp như: người mua, người bán, ngân hàng, nhà nước và các cá nhân, tổ chức khác. Các nghiệp vụ kế toán bên trong chính là quá trình kinh doanh diễn ra trong doanh nghiệp. Chẳng hạn: ở các doanh nghiệp sản xuất, đó là quá trình sử dụng các loại máy móc thiết bị trên cơ sở nguồn nhân lực sẵn có để chuyển đổi các loại vật liệu thành sản phẩm hàng hóa. Kế toán xem các nghiệp vụ kế toán như là những dữ liệu đầu vào của quá trình kế toán. - Để thực hiện công việc này, kế toán sử dụng phương pháp chứng từ kế toán. Đó là phương pháp tổng hợp các nghiệp vụ kế toán tài chính hình thành ở đơn vị và là cơ sở cho quá trình xử lý thông tin ở bước tiếp theo. Chứng từ kế toán là cơ sở cho việc bảo vệ tài sản, giải quyết các mối quan hệ pháp lý liên quan đến nghiệp vụ kế toán và là căn cứ để cho các bước tiếp theo của qui trình kế toán. 2. Qui trình xử lý - Gồm hai công việc là đo lường và ghi nhận: a. Đo lường: Giai đoạn này diễn ra trước khi ảnh hưởng của những nghiệp vụ kế toán được ghi nhận. Để thông tin kế toán có ích, nó phải thể hiện bằng một đơn vị đo lường chung nhất nhằm tổng hợp ảnh hưởng của tất cả các nghiệp vụ kế toán. Trong nền kinh tế, tất cả các giao dịch kinh tế đều phản ánh qua giá cả, thể hiện dưới hình thái tiền tệ. Tiền là phương tiện thanh toán và xác định giá trị, do vậy cho phép chúng ta so sánh giá trị của những tài sản khác nhau, tổng hợp hay loại trừ các ảnh hưởng của các giao dịch kinh tế để tạo ra những thông tin mới. Như vậy, đo lường thực chất là sử dụng thước đo tiền tệ để phản ánh các đối tượng của kế toán. Ngoài thước đo tiền tệ, kế toán còn sử dụng thước đo lao động (ngày công, giờ công…) và thước đo hiện vật (cái, kg, lít, m3…). Một khi các nghiệp vụ kế toán đã được sao chụp và đo lường, chúng được ghi nhận nhằm cung cấp những bằng chứng về hoạt động kinh tế của một tổ chức. b. Ghi nhận: Là quá trình sử dụng các sổ sách kế toán (tài khoản kế toán) kết hợp với nguyên tắc ghi kép nhằm phân loại có hệ thống tất cả các nghiệp vụ kế toán phát sinh theo những cách thức nhất định. - Hai giai đoạn đo lường và ghi nhận trong qui trình xử lý này có sự tác động qua lại lẫn nhau. Đo lường là cơ sở để kế toán ghi nhận các nghiệp vụ kế toán, và đến lượt nó lại là cơ sở cho những đo lường các đối tượng kế toán phức tạp hơn. - Nhu vậy, ghi nhận chính là tiền đề để thực hiện các công việc đo lường của những đối tượng kế toán này. Đó cũng chính là đặc điểm của quá trình xử lý thông tin kế toán. 3. Qui trình thông tin - Là công việc cuối cùng của quá trình kế toán, các kết quả đã xử lý cho các đối tượng có liên quan. Quá trình kế toán chỉ có ý nghĩa khi thông tin kế toán được chuyển tải dưới những hình thức nào đó cho những người sử dụng tiềm tàng. Báo cáo kế toán chính là kết quả đầu ra của quá trình đó. - Tùy thuộc vào nhu cầu của người sử dụng thông tin mà mỗi loại báo cáo kế toán có nội dung và kết cấu riêng. Trong nhiều trường hợp, kế toán còn làm tiếp công việc phân tích và giải trinh số liệu để người sử dụng có thể ra quyết định. Tóm lại, qui trình kế toán là quá trình vận dụng nhiều phương pháp khác nhau một cách khoa học để phản ánh các đối tượng của kế toán. Quá trình đó được tổ chức khoa học trên cơ sở nguồn nhân lực có am hiểu về kế toán và các phương tiện xử lý thông tin để tạo ra những thông tin kế toán có ích cho người sử dụng. Vì thế, kế toán được xem như là một hệ thống thông tin trong các tổ chức. Do vậy qui trình kế toán hợp lý luôn luôn là vấn đề quan tâm của các doanh nghiệp . Nhận thức vấn đề này để tránh quan niệm kế toán chỉ đơn thuần là việc tính toán và ghi chép vào sổ sách mà rộng hơn là thực hiện qui trình kế toán một cách hiệu quả nhất cho doanh nghiệp mình. Nguồn: http://gec.edu.vn/ke-toan-doanh-nghiep-thuc-hanh-khai-bao-thue.html