Bé trai đầu tiên ở VN bị tràn dịch màng tinh hoàn hiếm gặp Cháu bé 3 tháng tuổi vừa được các bác sĩ khoa Niệu Bệnh viện Nhi đồng 2 (TP HCM) giải phẫu thành công. Những chàng trai tiểu ngồi / Dị tật bẩm sinh ở trẻ cần được mổ sớm Nhập viện trong tình trạng tràn dịch màng tinh hoàn khối bìu trái to, bóng, sờ nắn xẹp, bé trai 3 tháng tuổi ngụ tại TP HCM được chẩn đoán thoát vị bẹn. Các thầy thuốc khoa Niệu, BV Nhi đồng 2 chỉ định giải phẫu nhằm tránh biến chứng nguy cơ hoại tử ruột do nghẹt qua lỗ thoát vị. Trong quá trình mổ, các bác sĩ phát hiện đây là trường hợp tràn dịch đồ sộ màng dịch hoàn và cả bụng hiếm gặp ở trẻ trai. Sau khi mổ lấy hết túi nước ở xung quanh tinh hoàn và khối nước trong bụng ra, tình trạng bìu bẹn và bụng của bé xẹp hẳn so với trước mổ, bé phục hồi tốt, bú khỏe. Quá trình giải phẫu tràn dịch màng dịch hoàn và bụng rất phức tạp, nếu làm thương tổn ống dẫn tinh, trẻ dễ có nguy cơ vô sinh về sau. Thạc sĩ, thầy thuốc Ngọc Thạch, Phó khoa Niệu BV Nhi đồng 2 cho biết, trường hợp bé trai này rất đặc biệt. Đây là nhân thể của bệnh lý ống bẹn ở bé trai. Trong 100 trẻ sinh ra có khoảng 3 bé bị bệnh lý liên hệ đến ống bẹn như thoát vị bẹn (tức thị ruột hay các thành phần trong bụng có thể chạy xuống bìu bẹn); tràn dịch màng tinh hoàn hay kén thừng tinh (tức nước trong ổ bụng xuống). Đây là bệnh lý gặp nhiều nhất trong các khoa giải phẫu nhi. Tuy nhiên với trường hợp của bé trai này, tràn dịch màng dịch hoàn thay vì chỉ khu trú ở vùng bìu lại lan rộng ra khắp bụng. Hiện chỉ có vài ít trên y văn tương tự, song chưa thấy thống kê trường hợp nào tại Việt Nam. Bệnh cảnh này gọi là tràn dịch màng dịch hoàn và bụng. Bệnh được miêu tả lần trước tiên trên thế giới năm 1834 bởi tác giả Dupuytren, đến năm 1919, tác giả Bickle mới thực thụ biểu lộ về cơ chế bệnh sinh và cách xử lý. Bệnh có tần suất khoảng 1,25% trong các trường hợp bé trai bị tràn dịch màng dịch hoàn. Theo thầy thuốc Thạch, bệnh gây ra bởi sự mất thăng bằng giữa tiếp nhận và tiết dịch của bao cứu tinh mạc thất thường tủ quanh tinh hoàn, dẫn tới thay vì dịch chỉ khu trú ở vùng bìu sẽ lan rộng qua ống bẹn và bao chứa dịch này sẽ phình to vào ổ bụng. Do thông thương của túi chứa dịch vùng bìu và bụng, do đó khi thăm khám có thể làm xẹp nước vùng bìu chạy lên bụng, bệnh dễ nhầm lẫn với thoát vị bẹn. Khối dịch không thông thương với ổ bụng nhưng kích tấc to lớn này sẽ chèn ép vào các tạng trong bụng, tăng áp suất trong bụng gây khó khăn cho bé trong vấn đề hô hấp, ăn uống. Khối dịch chèn lấn bó huyết mạch dịch hoàn làm giảm tưới máu dịch hoàn gây teo tinh hoàn về sau. Bệnh thường phát triển nhanh trong năm đầu của bé, tỷ lệ tự khỏi thấp và chỉ ở phần bìu, phần dịch ở bụng thường không tự khỏi. Trong khi giải phẫu tràn dịch màng dịch hoàn thuần tuý rất đơn giản thì kỹ thuật mổ trong trường hợp này phức tạp hơn nhiều. Các thầy thuốc sẽ lấy hết khối dịch vùng bìu, bẹn và bụng ra khỏi thân thể bé, điều quan trọng nhất trong phẫu thuật là tránh làm thương tổn ống dẫn tinh nguy cơ vô cơ về sau. Khi có chẩn đoán nên mổ sớm tránh những biến chứng về sau. bác sĩ Thạch khuyến cáo, phụ huynh khi thấy con có bệnh lý ống bẹn, siêu thanh tiền sản hay sau sinh có hình ảnh nang nước thất thường trong ổ bụng... cần cho trẻ khám ở các bệnh viện có chuyên khoa ngoại nhi để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.